Warner Bros.- Η συσκευή του Τόμας Έντισον και η καινοτόμα ιδέα των αδερφών Γουόρνερ

Τίτλοι τέλους για τον βουβό κινηματογράφο

« Ποιος στο διάολο θέλει να ακούσει τους ηθοποιούς να μιλάνε; » είπε το 1927 ο Χάρι Γουόρνερ στον αδερφό του, όταν ο τελευταίος του παρουσίασε τον ομιλούντα στον κινηματογράφο. Η πρόβλεψή του δεν βγήκε προφητική, αφού ο βωβός κινηματογράφος πέθανε σε λίγα χρόνια, ενώ η εταιρεία τους, η Warner Bros, θα αναδεικνυόταν στην κορυφαία δύναμη την εποχή εκείνη στον ομιλούντα κινηματογράφο.

Η Warner Bros, ιδρύθηκε από τέσσερα φτωχά αδέρφια, τους Χάρι, Αλ, Σαμ και Τζακ Γουόρνερ, γιους Πολωνοεβραίου μετανάστη στην Αμερική, οι οποίοι κυριολεκτικά μεγάλωσαν μέσα σε μια άμαξα. Όλη η οικογένεια, που είχε συνολικά εφτά παιδιά( τα άλλα πέντε δεν κατάφεραν να ενηλικιωθούν), περιόδευε με την άμαξα στις περιοχές των Ινδιάνων, με τους οποίου αντάλλασαν προϊόντα νοικοκυριού με δέρμα κάστορα.

Στην αυγή του 20ου αιώνα, αυτό που τράβηξε την προσοχή των τεσσάρων αδελφών, και το οποίο θα άλλαζε τη ζωή τους, ήταν μια καινούργια μόδα της εποχής, ο κινηματογράφος. Ο Σαμ, που λειτουργούσε έναν προτζέκτορ σε λούνα παρκ, κατάφερε να πείσει τα υπόλοιπα αδέρφια για τις δυνατότητες του νέου μέσου. Αφού λοιπόν μάζεψαν ό,τι είχαν στην άκρη και αφού κατάφεραν να πείσουν τον ξεροκέφαλο πατέρα τους να πουλήσει το πολύτιμο οικογενειακό ρολόι και το αγαπημένο άλογο της οικογένειας, πλήρωσαν 1.000 δολάρια για να αποκτήσουν μία από τις εφευρέσεις του Τόμας Έντισον, το κινετοσκόπιο.

Σύντομα, το 1905, σε μια σκοτεινή αίθουσα ξεκίνησαν την προβολή της ταινίας «The Great Train Robbery» , της πρώτης αμερικανικής ταινίας μεγάλου μήκους. Ο Σαμ ήταν υπεύθυνος για τη λειτουργία του κινετοσκοπίου, οι Αλ και Χάρι σε θέματα διοίκησης και διαφήμισης, η αδερφή τους Ρόουζ στην έκδοση των εισιτηρίων, ενώ ο Τζακ, ο νεότερος από τα αδέρφια, έπαιζε πιάνο και τραγουδούσε ανάμεσα στα διαλείμματα.

Η πρώτη αυτή επιχειρηματική προσπάθεια αποδείχθηκε προσοδοφόρα και βοήθησε τα αδέρφια του να ξεφύγουν από τη μιζέρια και τη φτώχια, αλλά και να πάρουν πίσω το οικογενειακό ρολόι και το άλογό τους. Το κοινό που δεν είχε ξαναδεί κάτι παρόμοιο, εντυπωσιάστηκε τόσο από την πλοκή της ταινίας όσο και από τα ειδικά εφέ της. Ο ενθουσιασμός τους δε, ήταν τόσο μεγάλος που αρκετοί θεατές παρέμεναν στα καθίσματα τους μετά το τέλος της ταινίας, προκειμένου να την δουν μία ακόμη φορά.

Τον πρώτο καιρό πάντως, παρουσιάστηκαν δύο λειτουργικά προβλήματα. Οι καρέκλες δεν επαρκούσαν με αποτέλεσμα να δανείζονται μερικές από τον νεκροθάφτη της περιοχής. Όπως ήταν φυσικό, όταν γινόταν κηδεία δεν γίνονταν προβολές. Το άλλο μεγάλο πρόβλημα είχε να κάνει με την έλλειψη καλών ταινιών σε κινηματογράφους. Όμως και αυτό το εγχείρημα είχε ημερομηνία λήξης, επειδή ο Τόμας Έντισον διεκδίκησε αποκλειστικά δικαιώματα για οποιαδήποτε ταινία γυριζόταν σε Αμερική και Γαλλία.

Οι αδερφοί Γουόρνερ δεν πτοήθηκαν και , αφού αγόρασαν ένα στούντιο. Ίδρυσαν εν έτει 1918 την Warner Bros. και ξεκίνησαν να κάνουν ταινίες, οι οποίες όμως δεν συγκίνησαν το κοινό, βυθίζοντας, μετά από τρία χρόνια ζημιών, την νεοσύστατη εταιρεία στο κόκκινο. Αυτό που χρειάζονταν για να υπερισχύσει του ανταγωνισμού ήταν μια επαναστατική καινοτομία, η οποία δεν ήταν άλλη από τον ήχο. Ο Σαμ ήταν ο κύριος εκφραστής της ιδέας αυτής, πείθοντας τελικά τον επιφυλακτικό αδερφό του Χάρι, ο οποίο δεν έβλεπε για ποιόν λόγο κάποιος να δώσει λεφτά και να δει ηθοποιούς που θα μιλούν.

Η χρήση του ήχου όμως, θα πρόσδιδε στους Γουόρνερ σημαντικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα και ουσιαστικά θα τους καθιστούσε πρωτοπόρους στα κινηματογραφικά δρώμενα. Αν και οι πρώτες ταινίες διέθεταν μόνο μουσική και ηχητικά εφέ οι επόμενες περιελάμβαναν και διαλόγους. Μάλιστα στην πρεμιέρα του Jazz Singer, της πρώτης ταινίας με διαλόγους και της πιο ακριβοπληρωμένης παραγωγής μέχρι τότε, χίλιοι παρευρισκόμενοι, που είχαν πληρώσει 11 δολάρια για ένα εισιτήριο, αποθέωσαν τα τέσσερα αδέρφια. Είχαν μόλις χτυπήσει φλέβα χρυσού.

Δυστυχώς, ο Σαμ δεν θα γνώριζε αυτή την αποθέωση, ούτε θα προλάβαινε να δει τις επιπτώσεις που θα είχε η ιδέα του στην εξέλιξη του κινηματογράφου, αφού θα πέθαινε την παραμονή της πρεμιέρας σε ηλικία μόλις 40 ετών. Ο αδόκητος θάνατος του Σαμ, κατά πολλούς του πλέον αγαπητού εκ των αδερφών, κυρίως του Χάρι και του Τζακ. Μια σύγκρουση μέχρι εσχάτων…

Γνωρίζατε ότι :

Μετά τη μεγάλη τους επιτυχία, οι Γουόρνερ άρχισαν να ανοίγουν τον έναν κινηματογράφο μετά τον άλλον, οι οποίοι όμως σύντομα θα αντιμετώπιζαν ένα ανυπέρβλητο, όπως αποδείχτηκε, εμπόδιο: την τηλεόραση. Ο Τζακ, ο υπεύθυνος παραγωγής της εταιρείας, μίσησε τόσο πολύ το νέο μέσο, που δεν έπρεπε στις ταινίες του να δείχνουν καμία συσκευή τηλεόρασης. Είχε, μάλιστα, απαγορεύσει τη χρήση της λέξης αυτής όταν ο ίδιος ήταν παρών.

Η επιτυχία των Πολωνών μεταναστών θα προσέλκυε τα πιο γνωστά ονόματα του Χόλυγουντ, όπως την Μπέτι Ντέιβις, την Ολίβια ντε Χάβιλαντ, τον Χάμφρει Μπόγκαρτ , οι οποίοι όμως θα περνούσανε δύσκολες ώρες με τον ιδιόρρυθμο Τζακ. Πάντως πρώτος μεγάλος σταρ που αποδείχθηκε από τις ταινίες των Γουόρνερ, και ο οποίος συνεισέφερε τα μέγιστα στην «εκτόξευσή» τους, ήταν ένας σκύλος, δώρο Αμερικανού στρατιώτη, ο οποίος έγινε τόσο δημοφιλής, που έπαιξε σε 26 ταινίες.

Η απρόσμενη επιτυχία αποξένωσε περαιτέρω τα τρία αδέρφια, τα οποία ήρθαν σε οριστική ρήξη το 1956, όταν ο Τζακ τους προέτρεψε να πουλήσουν το μερίδιό τους και να αποσυρθούν. Οι Χάρι και Αλ συμφώνησαν, όμως, λίγα χρόνια αργότερα, αντιλήφθηκαν ότι ο αδερφός τους που αποδείχτηκε ότι ήταν κρυφός αγοραστής των μεριδίων τους, τους ξεφορτώθηκε. Πάντως, μετά τον θάνατο του Τζακ κανένα μέλος της οικογένεια των Γουόρνερ δεν απασχολήθηκε ξανά στην Warner Bros. . Ο Τζακ ο νεότερος, ο μοναδικός από τους απογόνους των ιδρυτών, που εργάστηκε για ένα διάστημα, απολύθηκε από τον ίδιο του τον πατέρα.

Πηγή: Γνωστά ονόματα, άγνωστες ιστορίες, εκδόσεις ΑΘ. Σταμούλης

Advertisements